Nieuw
Aanspreker
door Ruud Meijns
Bij het bladeren in een adresboekje van 1910 viel me op hoeveel aansprekers er in Zaandam hun diensten aanboden, 18 stuks. Andere benamingen zijn: aanspreker, doodbidder, lijkbidder, kraai. Aansprekers droegen lange steken, lange zwarte mantels en een grote witte bef.
Een aanspreker is iemand die nabestaanden, vrienden en kennissen op de hoogte stelt van een overlijden. Daarnaast verzorgden ze, op verzoek, de organisatie van de ter aarde bestelling; het uitnodigen van de gasten. Verder lezen
Heemtuin – 65 jaar
door Ruud Meijns
De Heemtuin in het in ’t Veldpark bestaat 65 jaar. Tijd om met pensioen te gaan, maar niets in minder waar. De Heemtuin mag zich in een toenemende belangstelling verheugen. Natuur en milieu hebben het tij mee nu voor iedereen duidelijk wordt hoe groot het belang is van groen in onze omgeving.
Met het jubileum, 1955 – 2020, is een boekje verschenen waarin, in een paar periodes de geschiedenis van de tuin wordt beschreven. De mensen die bepalend zijn geweest zoals Kees Koolman (KeKo) die in het allereerste begin vormgaf aan het gebied. Fred Roovers die vanaf 1965 de tuin uitbouwde, Arjan Zonderland die vanaf 1993 en Jeroen Buijs en José Vormer die vanaf 2008 het karakter van de tuin bepaalden. En dan zijn er nog de talloze vrijwilliger zonder wie de heemtuin niet kan functioneren. Op naar het volgende jubileum.
U kunt dit leuke boekje (80 pagina’s) bestellen via info@zaansnatuurmilieucentrum.nl en het kost€ 15,00 (exclusief portokosten).
Oproep
Van Elles Prins ontvingen we een foto die uit het fotoalbum van haar moeder komt. Haar opa en zijn broer staan erop. Er is gesuggereerd dat ze gekleed gaan in uniform van een muziekvereniging of de bedrijfsharmonie van Albert Heijn of die van Verkade.
Helemaal rechts Klaas Derlage uit Oostzaan. Derde van rechts opa Cees Kat en links van hem zijn broer Jan, beiden uit Wormerveer. Ook de naam van Jan Rep uit Oostzaan is genoemd maar dat is niet zeker. Opa Kat is in het verleden verbonden geweest aan muziekverenigingen Ons Genoegen, Concordia, Onderling Genoegen en de harmonie van Albert Heijn.
De vraag is of u de andere personen herkent en of u weet voor welk gebouw ze staan. Het zou bijv. op een terrein van Verkade of Albert Heijn kunnen zijn. Weet u iets neem contact op met Elles Prins op e-mailadres: himyarms@hotmail.com.
Een schilderijtje
Het lijkt wel Monet of Manet, het zou in het voormalig Joegoslavië kunnen zijn of het Belgische platteland. Het is het Hanenpad naast nr. 54, verscholen achter een schutting in het buurtje waar twee huisjes worden gerestaureerd. (foto: Chris Meijns)
Straten van Poelenburg – aanvulling
In het artikel over de straatnamen in Poelenburg hebben we enkele aanvullingen geplaatst. Oplettende lezers maakten ons attent dat we er een paar vergeten waren o.a. de Heukelsstraat en de Kloosstraat. Die hebben we aangevuld. En dan ook maar wat over de naamgever van hele wijk Poelenburg; De Gekroonde Poelenburg. We hopen dat we nu echt alles hebben van de straten van Poelenburg. Zie hier voor de opsomming hier
Zaankanters massaal op excursie naar Sportfondsenbad-Oost
door Ron Wessels
De exploitatie van het eerste zwembad van NV De Sportfondsen in Amsterdam was een groot succes. Dit in 1929 geopende Sportfondsenbad-Oost werd vervolgens slim ingezet als paradepaardje. Overal in het land werden nieuwe initiatieven ontplooid om ook zo’n Overdekte te realiseren.
Sportfondsen-directeur Han Bierenbroodspot reisde het hele land af om lezingen te geven. Vele belangstellenden bezochten vervolgens met speciale spaardersreizen Amsterdam om het wonder met eigen ogen te bekijken. Zaankanters pakten het groots aan.
De versierde locomotief met spandoek “Op! naar een OVERDEKTE in ZAANLAND” (De Zaanlander van 11 november 1932) Verder lezen
Een motorspuit voor de Vrijwillige Brandweer
door Ruud Meijns
‘Onze eerste motorspuit, gaf 600 liter water per minuut, het was een vierwielige, door paarden getrokken spuit, kon met 3 stralen werken en was begin 1910 in dienst gekomen. Wel bedienden we ook de drijvende motorspuit der gemeente Zaandam, maar de rijdende spuit, evenals de handspuit, waren ons eigendom’.
(uit: H.L.M. van Heijnsbergen – Brandweerschetsen) Verder lezen
De Meidoornstraat door Martin Rep
door Ruud Meijns
De ondertitel van het boek is ‘Opgroeien tussen kerk en communisten tijdens de wederopbouw’. Wij waren allemaal van ‘Na De Oorlog’ en dat zal voor velen van de generatiegenoten herkenbaar zijn.
Ik heb het over het boek van Martin Rep over de Meidoornstraat. Ik was het steeds kwijt. Dat kwam omdat iedereen het wilde lezen en dan was het boek weer even foetsie. Het is ook een heerlijk boek om te lezen, vooral voor Zaandammers van een zekere leeftijd.
Meidoornstraat met sigarenwinkel Rep Verder lezen
Brand is erger
door Ruud Meijns
‘Brand is erger’ is de titel van een boekje dat ik al enige tijd in huis heb. Het is een egodocument van oud-Zaandammer Peter Baas. Ik ken Peter al van voor de kleuterschool en beiden hebben we onze levensverhalen op schrift gezet en aan elkaar gegeven, misschien dat ik daarom hier nooit aan gedacht heb om het te bespreken. Maar het is het waard om gekend te worden.
v.l.n.r. Peter en Ruud
Peter heeft het chronologisch beschreven zoals hijzelf zegt ‘van stuitligging tot en met de uitreiking van de Edison Klassiek Oeuvreprijs 2014 aan het Radio Filharmonisch Orkest’. Want bij dat orkest eindigde hij zijn muzikale loopbaan als contrabasspeler. ‘Eindelijk gerechtigheid voor het Radio Filharmonisch Orkest’, schrijft Peter bij de foto waar hij met de Edison in z’n hand staat. Verder lezen
‘Van Zilverpad tot Winkelhart’ op de longlist voor de De BredeNHofprijs voor de Zaanse geschiedenis
Het boek over de geschiedenis van de Gedempte Gracht, een uitgave van de Uitgeverij Noord-Holland in samenwerking met Historisch Zaandam, staat natuurlijk ook op de longlist voor de Bredenhofprijs. Verder lezen
Spaansche Griep
Nu we met z’n allen thuis zitten, moest ik eraan denken hoe de geschiedenis zich telkens weer weet te herhalen. In 1918 was het de Spaanse griep die de wereld teisterde. De nogal ruime schatting was dat deze griep 20 tot 100 miljoen slachtoffers maakte. Ook in Zaandam vielen er slachtoffers en net als nu probeerde De Centrale Gezondheidsraad met adviezen de zaak in de hand te houden. Uit de krant van 21 juli 1918 heb ik een advies van de overheid geknipt.
Op 4 april 2018 toen de herdenking van de Spaanse griep eraan kwam schreven we daar over: Hier is de link: https://www.staging-2.historisch-zaandam.nl/spaansche-griep-hoesters-past-op/
Filmbeelden 1940- 1945
Voor een project onder auspiciën van het 4 en 5 meicomité Zaanstad zoeken filmmaker Robert van Tellingen en schrijver Erik Schaap filmbeelden die in de periode 1940 – 1945 in de Zaanstreek zijn gemaakt.
Zij doen een beroep op alle (ex-)Zaankanters om als ze beelden uit die periode in hun bezit hebben dit te melden via info@schaapschrijft.nl of 075-6313819. Het eindresultaat zal in documentairevorm te zien zijn vanaf het voorjaar van 2021.
Suntere Klaes
De Zaanse molenkenner Pieter Boorsma schreef zijn jeugdherinneringen op en één daarvan ging over ‘Suntere Klaes’. Een mooi moment om dat nu weer eens te laten zien. Het is in het Zaans dus het beste kan het hardop worden gelezen. Veel plezier.
Klik hier Suntere klaes
Zaandam 200 jaar
In het jaar 2012 zou Zaandam haar 200 jarig bestaan vieren als stad. Napoleon had in 1811 beslist dat de twee afzonderlijke delen Oost- en Westzaandam per 1 januari 1812 één stad zouden worden; Zaandam.
Oud journalist van Dagblad Zaanstreek Melchert Leguyt vroeg zich in januari 2011 af wat er van de viering van dit feit zou worden omdat hij er nog maar weinig over had gehoord. In het Dagblad Zaanstreek schreef hij de column met de titel ‘Stil’. Verder lezen
Dooddeur
door Ruud Meijns
Wat is een dooddeur? Een dooddeur is een deur die niet werd gebruikt ofwel een dooie deur of … een deur voor de dood. Een huis met een dergelijke deur werd meestal het achterom als ingang gebruikt. Niemand kwam voor om of belde voor aan, als er al een bel zat, want er werd nooit open gedaan. Niet helemaal want de deur ging bij zeer bijzondere gelegenheden wel open; bij een huwelijk of bij een sterfgeval. Er is een rijmpje dat luidt: ‘dood en bruid gaan de voordeur uit’ . Verder lezen